Winstuitkering, kapitaalvermindering en -verlies in NV en BVBA

(boek nr. 16 in de reeks Rechtspersonen- en Vennootschapsrecht)

JR 16

  Auteur :
Robbie Tas
  Pagina's : 684
  Prijs : 125,00 EUR (incl. BTW)
  (20 % korting voor abonnees op deze reeks)
  ISBN-nummer : 90-6738-271-X
  Jaar van uitgave : 2003

Bekijk hier de volledige inhoudstafel

Instandhouding van het kapitaal

Het maatschappelijk vermogen dient bij de oprichting minstens even hoog te zijn als het maatschappelijk kapitaal. Behoudens in geval van een geldige kapitaalvermindering mogen uitkeringen aan de vennoten nadien niet tot gevolg hebben dat het maatschappelijk vermogen onder dit peil daalt.

Hoe het maatschappelijk kapitaal instandhouden ? Een moeilijke vraag die elke NV en BVBA bezighoudt en waaraan Robbie Tas zijn doctoraal proefschrift heeft gewijd. Het boek “Winstuitkering, kapitaalvermindering en -verlies in NV en BVBA” is er de neerslag van.

De auteur behandelt met grote precisie alle maatregelen ter bescherming van het kapitaal :
1) de mogelijkheden en beperkingen van winstuitkeringen,
2) de verplichtingen in verband met het aanleggen van een wettelijke reserve,
3) de voorwaarden waaronder een kapitaalvermindering toegelaten is en
4) de maatregelen bij kapitaalverlies.

Winstuitkeringen

Alle vormen van winstuitkeringen komen systematisch aan bod. Zowel de “eigenlijke” uitkeringen (de jaarlijkse dividenduitkering, het interimdividend, het tussentijds dividend, de aflossing van kapitaal) als de “oneigenlijke” uitkeringen (de inkoop van eigen aandelen, het nemen van kruisparticipaties, de financiering door de vennootschap van de verwerving van haar aandelen en het in pand nemen van eigen aandelen).

Voor elk type van uitkering geeft de auteur een volledig overzicht van het bestaande wettelijk kader, met telkens een analyse van het uitkeerbare bedrag, het tijdstip waarop mag worden uitgekeerd, het bevoegd orgaan en de sancties bij onrechtmatige uitkeringen.

Hij behandelt vragen zoals : Wat is de draagwijdte van de 10 %-beperking bij inkoop van eigen aandelen ? Onder welke voorwaarden zijn tussentijdse dividenduitkeringen mogelijk ? Hoe moet het uitkeerbare bedrag bij b.v. inkoop van eigen aandelen worden berekend ? Kan de algemene vergadering beslissen tot uitkering van een interimdividend ? Welke zijn de sancties wanneer een te hoog dividend wordt uitbetaald of eigen aandelen worden verkregen in strijd met de wettelijke voorschriften ? Enzovoort.

Wettelijke reserve

NV's en BVBA's zijn wettelijk verplicht om jaarlijks een gedeelte van de winst (5 %) te reserveren voor de magere jaren, althans tot een reservefonds is gevormd dat 10 % van het maatschappelijk kapitaal bedraagt. De wettelijke reserve fungeert als een soort van 'airbag' voor het maatschappelijk kapitaal.

In dit onderdeel onderzoekt de auteur onder meer hoe het wettelijk reservefonds precies moet worden opgebouwd. Kan dat bijvoorbeeld aan de hand van een externe inbreng ? Voor welke doeleinden kan de wettelijke reserve worden aangesproken ? Onder welke voorwaarden mag de wettelijke reserve worden uitgekeerd wanneer zij meer bedraagt dan 10 % van het maatschappelijk kapitaal

Kapitaalvermindering

Voorts leest men in het boek alles over de kapitaalvermindering, een item dat in de vakliteratuur doorgaans slechts stiefmoederlijk behandeld wordt.

Is een ongelijke behandeling van de aandeelhouders bij kapitaalvermindering mogelijk ? Hoe kan een kapitaalvermindering concreet worden aangerekend op de bestaande aandelen ? Welke waarborgen gelden ter bescherming van de schuldeisers ? In welke gevallen kunnen zij aanspraak maken op een zekerheid ? Welke regels zijn van toepassing op de kapitaalvermindering door inkoop van eigen aandelen ?

Kapitaalverlies

Ten slotte onderzoekt de auteur de maatregelen die zich opdringen, wanneer het maatschappelijk kapitaal door geleden verliezen wordt aangetast.

Daartoe behoort onder meer de “alarmbelprocedure” die hij tot in de kleinste details analyseert. In welke omstandigheden moet deze procedure worden toegepast ? Welke maatregelen kan de raad van bestuur nog zelf nemen als de drempel voor de alarmbelprocedure is overschreden ? Moet de procedure inzake de vrijwillige ontbinding worden nageleefd ? Onder welke voorwaarden kunnen de bestuurders aansprakelijk worden gesteld wegens niet-naleving of laattijdige naleving van de alarmbelprocedure ? En in welke mate kunnen de curator of de individuele schuldeisers na het faillissement van de vennootschap nog een aansprakelijkheidsvordering instellen ?

Geschreven voor de vennootschapspraktijk

Het boek van Robbie Tas bevat een zeer volledige weergave van de huidige stand van wetgeving, rechtsleer en rechtspraak. Anderzijds neemt de auteur ook duidelijk stelling in op alle betwiste of onduidelijke punten. Voor alle behandelde problemen tracht hij telkens een duidelijke oplossing voor te stellen.

Het boek is zodanig opgebouwd dat het zeer gebruiksvriendelijk en gemakkelijk consulteerbaar is voor de praktijk. Waar mogelijk wordt een en ander geïllustreerd met cijfervoorbeelden.